En dan nog de liedjes

Het is mooi geweest

86-jarige kijkt terug op haar turbulente leven.

Zo aan het eind van je leven zit je vol herinneringen. En de zich Madeleine noemende vrouw heeft er heel wat en ze weet alles nog. Er is altijd goed voor haar gezorgd. Door haar familie, door vrienden en vriendinnen, door haar minnaars en door God.

De herinneringen aan haar broer worden als in een filmscript beschreven. Geboren met een hartafwijking is hij het zorgenkind van moeder Nelly. Maar voor zijn zus staat hij altijd klaar: hij plakt haar fietsband, ze gaan samen op de fiets van Bussum naar Hilversum om te gaan dansen en hij gaat in opdracht van hun moeder haar gangen na als ze achter de jongens aan zit. Echt goed heeft hij zich niet van die taak gekweten: Madeleine blijkt op haar veertiende zwanger te zijn, waarop moeder beslist dat daar iets aan gedaan moet worden. Haar broer overlijdt nog vóór zijn eenentwintigste.

De band met haar moeder is een stuk minder goed. Om diverse redenen verbreekt Madeleine het contact; zij is veertig, moeder Nelly zestig. Toch krijgt het leven van Nelly de nodige aandacht in dit werk.

Auteur

Helen Knopper (Bussum, 1934) is schrijfster van ruim twintig titels, waaronder romans, korte verhalen, poëzie en een drieluik over de jaren negentig.

Madeleines jeugdvriendinnetje Mandy is ze uit het oog verloren, maar als ze haar na jaren weer ontmoet is de klik weer daar, zoals dat met sommige vriendschappen gaat. Toch is er wel het nodige veranderd. Mandy is zuster Clara geworden; ze heeft God in haar leven toegelaten. 

Hoewel Madeleine zelf niets met God heeft is ze hem in zekere zin toch dankbaar: hij heeft ervoor gezorgd dat er heel wat minnaars in de loop der jaren langs zijn gekomen. Deze relaties herinnert ze uitermate goed: van hoe ze begonnen tot hoe ze eindigden. En daar vertelt de auteur graag over. En over de kroegen in Amsterdam waar ze heel vaak geweest is.

Of deze herinneringen echt interessant voor de lezer zijn is nog maar de vraag. Haar terugdenken aan juffrouw Moes uit Bussum die in Madeleines jeugd de huishouding verzorgde is echter ontroerend. Van juffrouw Moes en haar Joodse moeder is na de oorlog niets meer vernomen.

Nu Madeleine 86 is, sukkelt ze achter haar rollator, maar lastig is ze nog steeds, zoals ze zelf zegt. Als ik zie dat jij tegenover me zit te liegen dat je barst, laat ik dat niet over mijn kant gaan, dan zeg ik daar iets van.

Dat ze haar mondje tot het einde zal blijven roeren, staat buiten kijf. Niet alleen haar leven, maar ook haar schrijfstijl doet daar gewag van. Zoals op de achterflap staat: Madeleine neemt afscheid van alles wat haar dierbaar was. Het is mooi geweest. Boven verwachting.

Helen Knopper – En dan nog de liedjes. ISBN 978-94-93214-54-9, 174 pagina’s, € 17,50. Haarlem: In de Knipscheer 2021.

Geplaatst in Alle Boeken, Diversen | Reacties uitgeschakeld voor En dan nog de liedjes

Moedermoord

De geschiedenis van een spookhuis

Verhalen over een huis waar gemoord wordt en mensen verdwijnen.

Centraal staat een huis: Stationsstraat 13. Het verhaal begint in 1929 en eindigt omstreeks 1990. Het eerste deel kent nogal wat tijdsprongen. De hoofdstukken worden steeds aangeduid met jaartallen. Het gaat om verschillende personen. Steeds hebben ze iets met het huis te maken. Pas in 1970 spitst het verhaal zich toe tot de persoon Willem Jansen, nu blijft het doorlopen.

De broers Pieter en Willem gaan stiekem naar het dan leegstaande huis in Stationsstraat. Bewoners van het dorp Houthalen beweren dat het er spookt. Grote onrust ontstaat als Pieter verdwijnt. Op dezelfde tijd verdwijnt ook zijn vriendin Letje. Pas veel later wordt dit raadsel opgelost. Het is niet het enige raadsel. Bij Willem thuis woonde tanteke. Zij moet ineens weg, Waarom? Ook dit raadsel wordt ontrafeld.

Auteur

Camille Jacobs begon pas laat serieus werk te maken van zijn hobby: het schrijven van verhalen. Hij begon in 2019 met het boek Wraak. In 2020 volgde Dodelijke afrekening en in 2021 De waarheid. In hetzelfde jaar verscheen zijn vierde thriller Moedermoord. Hij is dus heel productief, want zijn vijfde boek wordt al weer aangekondigd: Zeventien. Jacobs zegt van zichzelf dat hij geen literaire schrijver is, maar een volksschrijver. Zijn stijl is inderdaad vrij simpel en heel toegankelijk.

Met deze misdaadroman hebben we niet te maken met speurende politiemensen of gangsters. Het gaat om heel gewone mensen. Die zijn door omstandigheden wel in staat tot moord en doodslag. Reeds in het tweede hoofdstuk hebben we te maken met een gruwelijke gebeurtenis. Een brave smid vermoordt met een pikhouweel zijn vrouw en de pastoor. Hij betrapt hen als ze liggen te vrijen en slaat toe. De pastoor herkende hij niet, maar wel zijn zwarte soutane, die hing over een stoel. Een lijkwitte kont was naar hem gericht. Hij gooide de deur open, hief het pikhouweel omhoog en hakte verschillende keren in op de naakte rug. Dit is slechts één voorbeeld van de vele gewelddadige soms gruwelijke gebeurtenissen.

Na 1970 hebben we vooral met Willem te maken. Veel aandacht is er voor zijn huwelijksleven. Hij trouwt met Maria, een onaantrekkelijke vrouw die zich erg opdringt. Tegen beter weten in trouwt hij met haar. Later komt hij er achter dat ze uit de inrichting wilde waar ze toen woonde. Ze had een sterke kinderwens. Op den duur voelde Willem zich gebruikt, hij diende slechts als dekhengst. De huwelijksmisère wordt pas echt groot als ze geen kinderen kunnen krijgen. Heel ontroerend de omgang met zijn hond. De schrijver beschrijft uitvoerig hoe baas en hond met elkaar omgaan, erg fijn om dat te lezen.

Moedermoord is een spannend boek waar heel veel in gebeurt, misschien wel te veel. De gebeurtenissen spelen zich af in een snel tempo en worden vaak niet afgehandeld. Een paar voorbeelden.  Een echtpaar dat op de boerderij woont wil naar hun huis in Houthalen. De huurders worden eruit gezet en plegen zelfmoord. Hoe loopt dit af? Gaan Albert en Liza er wonen? Pieter is verdwenen en de notaris gaat regelen dat hij doodverklaard wordt. Gelukt dit  en wat zijn de consequenties? Willem heeft een hechte band met zijn hond. Er wordt veel over verteld, maar plotseling bestaat de hond niet meer.

Veel lezers zullen genieten van dit toegankelijke vlot geschreven boek. Voor zijn volgende boeken doet de schrijver er wel goed aan te letten op een goed uitgewerkte verhaallijn met minder zijwegen of incidentjes.

Camille Jacobs – Moedermoord. ISBN 978-94-6402-984-0, 308 pagina’s, € 22. Enschede: Boekengilde 2021.

Geplaatst in Alle Boeken, Detective / Thriller | Reacties uitgeschakeld voor Moedermoord

De verlossing van Jacob Smallegange

Grootmoeder en het dode kind

Gerards studie naar de geboorte.

Gerard Stroband is zestig en man alleen. Hij zou graag een vrouw om zich heen hebben, maar zijn pogingen tot contact blijven steken bij schapen, aalscholvers, katten en zelfs ooievaars, zeldzaam in het Zeeuwse land. Hij verhuist vanuit zijn ouderlijk huis om een nieuwe start te maken. Hij schrijft graag, wie weet zit daar toekomst in. En dan leest hij in de krant een interview met een historicus die zich heeft verdiept in de extreem hoge kindersterfte in de Bevelanden tussen 1850 en 1900. De man vertelt: ‘Vier op de tien kinderen stierven voor hun eerste verjaardag, zes op de tien voor hun vijfde’. Dat zinnetje roept bij Gerard de herinnering aan zijn grootmoeder op. Hij was dol op haar, zij woonde in zijn ouderlijk huis nadat zij kinds werd. Ze werd geboren in 1874 en stierf toen ze 94 was. Grootmoeder was dus een taaie geweest, zij overleefde die tijd dat zoveel leeftijdgenootjes stierven.

Gerard Stroband besluit zich te gaan verdiepen in de tijd waarin zijn oma werd geboren en dan met name in de wijze waarop toen de geboortes plaatsvonden. Een echte studie! Hij knapt er van op. Bezoekt bibliotheken, verdiept zich in de onooglijkste boekjes en medische verslagen. Uiteindelijk besluit hij in de huid te kruipen van een Vroedmeester uit die tijd, de man die bevallingen begeleidde die niet van een leien dakje verliepen, want daarvoor was er de vroedvrouw. Zijn persoonlijke vroedmeester heet Jacob Smallegange. Gerard Stroband bedenkt zijn leven en blaast hem kennis en mensenliefde in, al schrijvend over ’s mans bestaan, over zijn opleiding bij de Geneeskundige School, over zijn vroede praktijken als hulp bij de barende Zeeuwse vrouw die haar zoveelste kind ging krijgen, maar waar het dít keer zo moeizaam verliep dat de vroedmeester zélf moest komen. Jacob Smallegange maakt alle soorten bevallingen mee, Gerard Stroband verslaat ze menslievend. En dan is het klaar, het manuscript. Het kan uitgetikt worden… Hij neemt een typiste aan. En leest haar voor wat hij heeft geschreven. Niet alles kan haar bekoren.

Auteur

Rinus Spruit (1946) was verpleegkundige. Na afloop van zijn werkzame leven begon hij een leven als succesvol schrijver. Hij debuteerde in 2009 met De rietdekker, een kleine roman diebreeduit geprezen werd, onder meer door Maarten ’t Hart. Ook Spruits volgende romans oogstten veel lof. Hij ontving de Prijs van de Zeeuwse Boekhandel en de Zeeland Refinery Cultuurprijs. In 2019 verscheen De wonderdokter, naar het dagboek van de Zeeuwse plattelandsarts Albert Willem van Renterghem, de man die de hypnose en psychoanalyse in Nederland introduceerde.

Spruit bezit de gave in weinig woorden veel sfeer te scheppen, een weids landschap te schetsen met enkele potloodstreken, een gemoedstoestand te beschrijven in enkele ademtochten. Een schitterende taalbeheersing, ontroerend en mooi.

Een ingetogen boek om te herlezen.

Rinus Spruit – De verlossing van Jacob Smallegange. ISBN 978-90-5936-986-3, 155 pagina’s, €21,99. Amsterdam: Uitgeverij Cossee 2021.

Geplaatst in Alle Boeken, Geschiedenis | Reacties uitgeschakeld voor De verlossing van Jacob Smallegange

Het mollenfeest

Verboden terrein

Bizarre ontdekking verscheurt familie.

Lees verder
Geplaatst in Alle Boeken, Detective / Thriller | Reacties uitgeschakeld voor Het mollenfeest

Storegga

De natuur blijft de baas

Wat doen we nu om mogelijke natuurrampen te voorkomen?

Lees verder
Geplaatst in Alle Boeken, Fictie, Non Fictie | Reacties uitgeschakeld voor Storegga

Deze Hemel

Mystiek raadsel over de hoofse liefde

Door het sneeuwbaleffect van een noodlottig ongeluk schudt het bestaan van de inwoners van het dorp Trautorf op zijn grondvesten.

Lees verder
Geplaatst in Alle Boeken, Fictie | Reacties uitgeschakeld voor Deze Hemel

Win Win

Gevaarlijke roadtrip door de Verenigde Staten

Avontuurlijke studente accepteert geheimzinnige uitdaging en wordt daardoor target van nietsontziende criminelen.

Lees verder
Geplaatst in Alle Boeken, Detective / Thriller | Reacties uitgeschakeld voor Win Win

Familie

Een portret dat bij iedereen op de schoorsteen staat

Lezen over dat ene portret dat ook in eigen familie voorkomt.

Lees verder
Geplaatst in Alle Boeken, Diversen | Reacties uitgeschakeld voor Familie

De toverlantaarn

Verhalen geïnspireerd door de Camera Obscura

Een eigentijdse Camera Obscura. Verhalen over het dagelijks leven geschreven in 19de-eeuwse stijl.

Lees verder
Geplaatst in Alle Boeken, Fictie, Literatuur | Reacties uitgeschakeld voor De toverlantaarn

Doorstart

Fraaie sportverhalen

Opmerkelijke personen en gebeurtenissen in het sportjaar 2021, althans volgens de eigenzinnige mening van Mart Smeets.

Lees verder
Geplaatst in Alle Boeken, Geen categorie, Sport | Reacties uitgeschakeld voor Doorstart