Mijn leven met verward gedrag
Schrijfster zwierf jarenlang bij vlagen verward over straat.
De politie tikte in 2025 bijna 170.000 registraties aan van personen met verward gedrag. Het aantal is in dertien jaar tijd explosief gestegen en bijna verviervoudigd. In 2012 waren het er nog 44.000. In die tijd was Angélique van Deursen één van hen. Na een jeugd vol incest -waaraan zowel haar vader, haar moeder als haar opa zich schuldig maakten, ernstige geestelijke en lichamelijke mishandeling, deed zij op haar zeventiende aangifte bij de politie en werd bij haar ouders weggehaald. Maar nog lieten die ouders haar niet los en hielden haar volledig in de tang. Angelique vocht tegen de demonen in haar hoofd, stond stijf van de stress en de spanning en was niet in staat haar jeugd los te laten. Hulp van psychologen en andere ‘logen’ kreeg zij niet. Die wilden haar vol pillen stoppen, om rustig te worden. Maar Angelique wist uit bittere ervaring wat ‘rust’ voor gevolgen kon hebben: als kind werd zij ook vaak vastgebonden en ‘rustig gemaakt’ voor haar vader haar wreed verkrachtte. Haar moeder keek dan toe, in de deuropening, ze kwam nooit voor haar dochter op want als Angélique ‘een beurt had gehad’, werd zij die avond met rust gelaten. Toen Angélique op zichzelf woonde was zij niet meer in staat een normaal zelfstandig bestaan te leiden: zij werd dag en nacht getergd door haar gruwelijke herinneringen. Details uit haar jeugd die tot ‘straf’ hadden geleid, brachten haar nu op de grens van wegzinken. Wegzinken in verward gedrag, waarbij ze – net als een kind met een knuffelbeertje in de hand als troost – de straat op ging en in den blinde ging lopen.
Vaak attendeerden voorbijgangers de politie op die ‘vreemde vrouw’ die totaal niet reageerde als zij haar aanspraken. De politie kwam haar dan redden. De politie kwam haar altijd redden. Als ze aan de rand van de grote weg stond op het punt om over te steken, als zij tot haar middel in een vijver stond, als zij op blote voeten en in haar pyjama in de sneeuw stond… altijd met dat beertje als troost, zoals ooit het kleine meisje Angelique troost bij een knuffelbeer had gezocht. Angélique trouwde met een man die wél met haar praatte, die luisterde, die hielp. En zij trok bij, met extra hulp van een therapeut, de huisarts, specialisten en medicijnen. Ze schreef zelfs een boek: Duivelskind naar de naam waarbij haar vader/dader haar altijd aansprak. Nu leeft zij, geeft lezingen aan hulpverleners en anderen over wat het is om als persoon met ‘verward gedrag’ te moeten leven. Tegenwoordig heet verward: Onbegrepen. Vandaar de titel van haar boek. Zij laat zien, aan de hand van gruwelijke en aangrijpende voorbeelden, wat haar in haar jeugd overkomen is. Haar vader/dader is overleden op 10 december 2018. Op die dag haalt Angélique een mooie bos bloemen voor zichzelf: het is háár bevrijdingsdag. Ik had de man, als lezer, graag een aantal jaren de cel in zien gaan.
Auteur
Angélique van Deursen (1970) schreef haar eerste boek Het Duivelskind onder pseudoniem. Ze vertelde haar verhaal aan Maria Genova en die schreef het voor haar op. Dezelfde werkwijze hanteerde zij met Ik was geen duivelskind. Angélique noemde zichzelf toen ‘Angel’ en haar man ‘Erik’. Nu stapt zij uit de anonimiteit, schrijft haar eigen verhaal zelf op en meldt fier haar echte naam: Angélique van Deursen, getrouwd met Tonnie, haar grote liefde, steun en toeverlaat.
Angélique is nu een ervaringsdeskundige. Ze staat klaar voor mensen die haar verhaal willen horen, omdat zij zélf in verwarde toestand leven óf omdat ze begrip willen kunnen opbrengen voor mensen als zij. Daarnaast is Angélique actief met vrijwilligerswerk en in bestuursfuncties. Het geslagen meisje is een geslaagde vrouw geworden. Haar jeugd heeft haar niet klein gekregen.
Dit is een bijzonder boek. Ervan uitgaand hoeveel mensen moeten leven met ‘verward’ of ónbegrepen gedrag’ lijkt het mij een boek dat mensen niet mogen missen als zij in de politieopleiding zitten, in de opleiding voor maatschappelijke beroepen en in de gezondheidszorg. Zij zien de slachtoffers voor zich, hun hulp is van onschatbare waarde.
Een mooi boek, een moedig boek. Een boek dat begrip kan kweken.
Angélique van Deursen – Onbegrepen. Mijn leven met verward gedrag. ISBN 978-90-8975-657-2. 244 pagina’s, € 21,99. Meppel: Just Publishers 2026.