Nooit zwijgt het verleden

‘Ik was niet meer dan Max’ draagmoeder’.
Maxime is een vaderskind. Haar moeder Vera speelt nauwelijks een rol van betekenis in het leven van haar dochter én van haar man Max. Max geeft ook niet veel om zijn vrouw. Hij wilde een dochter en dat zou hem op z’n eentje niet lukken. Daarom had hij een vrouw nodig en dat werd Vera. Als zij hem eenmaal vader heeft gemaakt is hij in de wolken. Ze heeft haar taak gedaan. Of, zoals Vera later bitter zegt: “Ik was niet meer dan Max’ draagmoeder.’ Max’ desinteresse in zijn vrouw gaat zo ver dat hij haar naar een zolderkamer verbant en ze laat het nog zich gebeuren ook. Ze mist haar dochter Maxime niet, heeft eigenlijk nooit moeder willen worden. Dus Max wordt de enige liefhebber en opvoeder van het meisje. Als Maxime ouder wordt realiseert ze zich hoe scheef die situatie is. Dán komt ook het moment dat ze haar vader dingen kwalijk gaat nemen. Er ontstaat een verwijdering tussen vader en dochter. Ze verlaat tenslotte zonder warme herinneringen het ouderlijk huis. Vera blijft alleen in haar huis achter. En dan, na acht jaar, staat Maxime opeens bij Vera voor de deur. Ze is niet alleen. Ze blijkt getrouwd te zijn met de veel oudere Joep. Joep spreidt al zijn charmes tentoon, vertelt haar dat hij schrijver is en vraagt, mede namens Maxime of Vera bij hen komt logeren. Ze hoeft niet bang te zijn dat ze niets te doen heeft. Hij zit goed in zijn geld en schenkt haar een rode Panda waarmee ze naar het strand kan – ze zwemt dolgraag in zee – en bovendien kan ze een boek van hem – hij is schrijver – in het Engels vertalen. Na enige aarzeling stemt Vera in met de logeerpartij, in de hoop dat ze eindelijk een goede band met haar dochter kan opbouwen.
Maar in de luxe woning van het jonge echtpaar is weinig te merken van een sfeer van rozengeur en maneschijn. Maxime heeft moeite haar houding tegenover Vera te bepalen. Joep echter legt zijn schoonmoeder op alle mogelijke manieren in de watten, overstelpt haar met complimenten en vriendelijke woorden en staat al gauw op heel vertrouwelijke voet met haar. Het brengt Vera in verwarring. En die verwarring bereikt een hoogtepunt als Joep Vera toevertrouwt dat hij Maxime zwanger wil maken, niet uit liefde, maar als bevestiging van zijn nageslacht en dominantie. En dat terwijl Maxime hem eigenlijk van meet af aan heeft laten weten dat ze niet open staat voor het moederschap. Het doet Vera op zeer onaangename wijze terugdenken aan de manier waarop haar man Max zijn kinderwens te berde bracht. Het jonge huwelijk gaat steeds slechter. Maxime maakt zich ‘klein’ voor Joep, Vera ziet hoe haar eigen verleden zich bij haar dochter dreigt te herhalen. Toch blijft Joep de beminnelijke man die Vera steeds opnieuw inpalmt. Hoe loopt dit af?
Auteur
Rita Muilwijk (1960) is schrijfster en filosofisch coach. Ze studeerde Engels aan de Universiteit van Leiden. Ze begon haar loopbaan als docente Engels maar besloot te switchen en studeerde vervolgens filosofie in Leiden en Rotterdam, waarbij ze zich specialiseerde in filosofen en stromingen vanaf de Oudheid tot heden. Daarna volgde zij een opleiding aan de Internationale School voor Wijsbegeerte in Leusden. Muilwijk debuteerde in 1999 met de novellenbundel Bloedkoralen: Achtbaan van Verlangen. In 2001 verscheen de filosofische roman De Gelukstheorie. In Leiden studeerde zij af op Michel Foucault, zij schreef daarover het filosofische boek Waarom is de waarheid zo weinig waar? Ook heeft ze in Leiden een filosofische coachingspraktijk, Socrates genaamd.
Nu zij met pensioen is schrijft zij aan haar levensverhaal, waarin ze haar ervaring als schrijfster, filosoof en levenskunstenaar wil delen.
‘De schoonzoon’ is een boek waarin onderhuidse spanning wordt afgewisseld met ironie en soms zelfs de verwachting dat er ‘lijken zullen vallen’, psychische lijken welteverstaan. Uiteindelijk is daar een plot als een sinkhole in een weg: pas op, val er niet in, want het komt als een verrassing.
Een aangenaam boek. Ontegenzeggelijk.
Rita Muilwijk – De schoonzoon. ISBN 9-789-463-658-041. 249 pagina’s, € 23,50. Leeuwarden: Uitgeverij Elikser 2025.
