Ex-gevangenen nemen wraak
In de val gelokt.
Lik op stuk is het verhaal van adjunct-directeur Edward Jansen van Huis van Bewaring de Blokhuispoort. Edward volgde de mulo en ging naar de politieacademie. Die studie mislukte. Als 21-jarige trad hij in dienst als gevangenisbewaarder. Hij werd ingewerkt door oudere collega’s die graag voor eigen rechter speelden. Volgens hen was de rechtspraak slap. Omdat er volgens hen niet zwaar genoeg gestraft werd gingen zij af en toe een cel in om een gevangen af te tuigen. Zo kregen ze tenminste hun gerechtvaardigde straf. Edward was het hier helemaal mee eens. Hij ontwikkelde zich als een gewelddadige bewaarder. Toen er een opstand kwam werd deze door de ME letterlijk neergeslagen. De directrice was het daar niet mee eens, zij wilde de opstand de-escaleren.
Auteur
Freddie Scheltema was lange tijd gevangenbewaarder. Hij was ook musicus en speelde in enkele bands. In 2010 verscheen zijn eerste roman in het Fries De reüny. In 2012 verscheen zijn boek Tralies, waarin hij zijn ervaringen als gevangenbewaarder beschreef. Lik op stuk berust op dezelfde ervaringen.
De houding van Edward Jansen tegenover zijn vrouwelijke collega’s is eveneens bot en seksistisch. Er wordt een gesprek weergegeven dat hij voerde in de sportzaal. Hij was samen met een collega. Volgens hem had ze een mooi figuur. Hij bespreekt al haar pluspunten, onder andere haar achterste. Je hebt een lekkere kont. Zijn collega protesteert. Waar gaat dit in godsnaam over? Wat bedoelt u hiermee? Edward: Je hebt een strak, lekker lijf en ik complimenteer je daarmee. Als jij nog carrière wil maken moet je wel kunnen incasseren
Jansen is zeer ambitieus. Als er een plek vrijkomt in de directie solliciteert hij ondanks het feit dat hij niet de benodigde papieren heeft. Hij moet zijn HBO-opleiding nog afmaken. Hij behoort tot de zeven kandidaten die uitgenodigd worden voor een gesprek. Eén commissielid is tegen zijn aanstelling. De andere drie manipuleert en chanteert hij.
In zijn privéleven is Edward een keurige, burgerlijke man. Hij gaat trouw naar de kerk en doet daar ook vrijwilligerswerk. Zijn huwelijk met Esther is heel goed. Dat blijkt tijdens een etentje. Het komt zelfs tot een wederzijdse liefdesverklaring. Hij nodigt haar ook uit voor een weekendje naar Eindhoven, waar de plaatselijke Rotaryclub hem heeft uitgenodigd voor een lezing over zijn werk. Er zit ook een hotelovernachting en diner aan vast. Esther voelt niets voor dit uitje. Ze zou zich opgelaten voelen bij die Rotarymensen.
Opgewekt gaat Edward in zijn rode Chevrolet Bel Air op weg. Onderweg luncht hij. Hij maakt kennis met een vrouw van ongekende schoonheid. De schrijver gebruikt een hele bladzijde om haar uiterlijk te beschrijven. Voor Edward is het Brigitte Bardot. In Eindhoven wordt hij verwend: een luxe hotelsuite en een heerlijk diner. Hij ontmoet in zijn hotel de mooie vrouw die hij eerder zag en heeft een heerlijke nacht met haar. De andere dag gaat hij naar de zaal voor zijn toespraak. Daar valt hij van de ene onaangename verrassing in de andere. De schrijver zorgt hier voor een enorme plotwending. De lezer moet zelf ervaren hoe het verder gaat.
Een informatieve roman over het gevangeniswezen met een onverwachte plotwending.
Freddie Scheltema – Lik op stuk. ISBN 978-94-6365-764-8, 241 pagina’s, € 22,50. Leeuwarden: Uitgeverij Elikser 2025.